ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ

Μουσείο και Αντικείμενα

Με τον όρο μουσειακά αντικείμενα εννοούνται τα τμήματα του φυσικού κόσμου που τους έχει δοθεί πολιτισμική αξία.

Δεν αναφερόμαστε μόνο στα κινητά αλλά και στον ευρύτερο φυσικό κόσμο (τοπίο, ζώα, φυτά, κοινωνική δομή) που έχει δεχτεί την ανθρώπινη παρέμβαση.

Η επιλογή είναι αυτή που μετατρέπει ένα μέρος του φυσικού κόσμου σε μουσειακό κομμάτι.

Τα μουσειακά αντικείμενα θεωρούνται μουσειακά μετά από μία διαδικασία συλλογής που χωρίζεται σε δύο μέρη: αυτή του συλλέκτη των αντικειμένων και αυτή της επιλογής από το μουσείο για τα κατάλληλα αντικείμενα ανάλογα με το σκοπό.
Τα αντικείμενα συνδέονται άμεσα με τη κοινωνική ζωή και η επιβίωσή τους δημιουργεί μια μοναδική σχέση με τα γεγονότα του παρελθόντος.

Αυτό το στοιχείο είναι που τα κάνει να θεωρούνται αυθεντικά και πολύτιμα.

Πόσο μεγάλη σημασία όμως μπορεί να έχει η αυθεντικότητα των αντικειμένων σε μία έκθεση;

Την αυθεντικότητα την αναζητάμε στα αντικείμενα με βάση το στόχο μας.

Μπορούμε λοιπόν να δημιουργήσουμε ένα αυθεντικό αποτέλεσμα είτε χρησιμοποιώντας τα αυθεντικά είτε αντίγραφά τους.
Ενώ τα αντικείμενα αποτελούν βασικό θεμέλιο για την έννοια ενός μουσείου σε πολλές περιπτώσεις δεν θεωρούνται επαρκή μόνα τους, γι’ αυτό δημιουργείται μια συλλογή.

Συλλογές δημιουργήθηκαν σε χώρες της Δύσης ήδη από τα χρόνια της Αναγέννησης.

Αυτές θεωρούνται ο πυρήνας του νεωτερικού μουσείου.

Στηρίζονται μόνο στον όγκο των πραγμάτων. Ακόμη και σήμερα παρά το γεγονός ότι το περιβάλλον είναι πιο σύγχρονο, ο στόχος είναι ο ίδιος.

Πρέπει να είναι όμως αυτός ο στόχος; Μας ενδιαφέρει να δείξουμε τον όγκο των πραγμάτων που πολλές φορές είναι όμοια μεταξύ τους ή να εστιάσουμε στην ιστορία του και κυρίως στον άνθρωπο που τα δημιούργησε και τα χρησιμοποίησε;
Όσον αφορά τις συλλογές από αντικείμενα του παρελθόντος, απ’ τη μία μια συλλογή αναδεικνύει πιο έντονα τις διαστάσεις του παρελθόντος και απ’ την άλλη η έκθεση ενός μεμονωμένου αντικειμένου στο χώρο, αναδεικνύει περισσότερο τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του.

Φυσικά η επιλογή για μια από τις δύο περιπτώσεις εξαρτάται από το στόχο της έκθεσης και τι θέλει να προβάλλει περισσότερο.
Ο χώρος του μουσείου με το φυσικό χώρο των αντικειμένων διαφέρει, καθώς ο δεύτερος τα κάνει πιο προσιτά και διευκολύνει την αποκωδικοποίησή των νοημάτων τους.

Αναδεικνύεται καλύτερα και πιο ξεκάθαρα ο ρόλος και η χρήση τους στη ζωή των ανθρώπων, καθώς και ο λόγος της δημιουργίας τους, χωρίς να είναι απαραίτητη πάντα μια λεζάντα.

Μας διηγούνται την ιστορία τους σε αυτό το πλαίσιο.

Έτσι τα αντικείμενα δεν συνδέονται μόνο με την αρχαιότητα απ’ οπού προέρχονται αλλά και με τη πορεία τους μέσα στο χρόνο.
Κάθε πράγμα χαρακτηρίζεται από πολυσημία. Αυτό σημαίνει ότι ανάλογα με την οπτική ανοίγει πλήθος αφηγήσεων.

Έχει να κάνει με το τι συσχετισμούς θέλουμε να κάνουμε και το κοινό στο οποίο απευθυνόμαστε, συμβαδίζοντας με την εποχή.

Τα αντικείμενα μπορούν να δίνουν θέμα συζήτησης για διάφορους κλάδους της επιστήμης, όπως φιλοσοφία, ψυχολογία, σχεδιασμό κ.α. με κοινό σημείο την καθημερινή εμπειρία αλλά από διαφορετική οπτική.

Όπως αναφέρεται και από τον Jean Piaget « τα αντικείμενα μας βοηθούν να αναπτύξουμε τη σκέψη μας για διάφορα αφηρημένα πράγματα π.χ. χώρο, χρόνο, ζωή, αγάπη κ.α.
Η αφήγηση στην οποία εμπλέκεται ένα μουσειακό πράγμα δεν είναι εγγενής, ούτε αυτονόητη ούτε μία.

Δεν είναι απαραίτητο να υπάρχει μόνο μια ερμηνεία αντιθέτως μπορούν να δημιουργηθούν πολλαπλές συσχετίσεις με την καθημερινή ζωή.

Η διαρκής μεταβολή της κάθε ερμηνείας που δίνεται στα αντικείμενα, η κινητικότητα των ιδεών, οι κοινωνικές συγκρούσεις και η αντίσταση σε ορισμένες πρακτικές, δίνουν στα μουσεία μία άλλη όψη πιο δυναμική με σκοπό να δοθούν νέες ερμηνείες.

Ωστόσο, δεν πρέπει να αγνοούμε την πραγματική ιστορία που μεταφέρει το καθένα.
Η μελέτη του υλικού πολιτισμού θα πρέπει να εστιάσει στην άμεση σχέση ανθρώπου και αντικειμένου και στο διάλογο που δημιουργείται μεταξύ τους.

Τα αντικείμενα έχουν την ίδια δύναμη να διαμορφώσουν τον άνθρωπο όσο κι αυτός εκείνα.

ΚΟΥΤΑΛΕΛΛΗ ΜΑΡΙΑ

Μοιραστείτε αυτό το άρθρο: